Bu rehber neyi çözer?
CNC router satın alırken katalogda görünen ‘tabla boyutu’ ve ‘spindle gücü’ tek başına yeterli değildir. Aynı boyutta iki makine; vakum sistemi, kontrolör, motor/sürücü, toz emiş, malzeme kullanım senaryosu ve garanti kapsamı açısından birbirinden çok farklı olabilir. Bu rehber, CNC router seçiminde hangi başlıkların yazılı olarak netleştirilmesi gerektiğini anlatır.
Amaç tek bir marka veya spindle tipi seçtirmek değil, alıcı tarafında teknik şartname ve FAT planı oluşturmak için pratik bir çerçeve sunmaktır.
Spindle ve tabla
Spindle gücü (kW), devir aralığı, soğutma tipi (su / hava) ve takım bağlama (ER20, ER25, ISO30) belirtilmelidir. Su soğutmalı spindle uzun ömürlü çalışma için tercih edilir; hava soğutmalı spindle daha küçük işler için uygundur. Tabla boyutu (X, Y, Z eksenleri) ve Z ekseni strok (boşluk) net yazılmalıdır; özellikle kalın malzeme işlenecekse Z strok kritik başlıktır.
Vakum tabla sistemi tek bölge mi çok bölge mi, vakum pompası markası ve gücü, vakum altlığı malzemesi (PVC, MDF) yazılı olarak istenir. Vakum tablası olmadan yüzey tutuşu manuel bantlama ile çözülüyorsa üretim hızı düşer.
Kontrolör, motor ve sürücü
1. Kontrolör markası ve versiyonu (DSP, Mach3, NC Studio, Syntec, LNC vb.) 2. Step motor mu servo motor mu; servo markası 3. Sürücü markası ve mikrostep ayarı 4. Redüktör tipi (planet, helisel) 5. Ray/kremaser tipi ve çapı (HGR20, HGR25 vb.) 6. Toz emiş sistemi ve fan kapasitesi 7. Takım değiştirici var mı, otomatik mi manuel mi 8. Çalışma voltajı ve kompresör ihtiyacı.
Bu başlıklar proforma veya teknik şartnamede tek tek yer almalıdır. ‘Endüstriyel CNC router’ gibi genel ifadeler yeterli değildir.
Malzeme kullanım senaryosu
Hangi malzemeleri işleyeceğiniz (ahşap, MDF, pleksiglas, alüminyum kompozit, yumuşak alüminyum) spindle ve tabla seçimini doğrudan etkiler. Yumuşak alüminyum işlenecekse yüksek devirli HSD spindle ve su soğutma tercih edilir. Ahşap ve MDF için hava soğutmalı spindle yeterli olabilir.
Üretim senaryonuz için beklenen günlük kesim saati, malzeme değişim sıklığı ve fire toleransı satıcıya yazılı olarak iletilir. Bu bilgi, FAT testinde ‘kendi malzemenizle çalışma’ senaryosunun tanımlanmasını sağlar.
FAT test örnekleri
Satıcıdan istenecek FAT başlıkları: 1. Boş çalışma (idle) testi 2. Hedef malzemede örnek kesim/oyma videosu (kendi DXF/dosyanızla) 3. Sürücü ve step/servo hata kodu kayıtları 4. Vakum tablası tutuş testi 5. Toz emiş verimliliği 6. Kontrolör ve yazılım demo 7. Takım değişimi testi (varsa) 8. Uzun süreli çalışma kararlılığı (en az 1 saat).
Bu testlerin her biri için video, fotoğraf veya uzaktan bağlantı ile doğrulama yöntemi yazılı olarak istenir.
Belge ön riski
CNC router için CE beyanı, Makine Emniyeti Direktifi ve EMC uyumu aranır. ‘CE’ logosu tek başına yetmez; beyanda makine emniyeti, EMC ve kullanılan standartlar ayrıca kontrol edilir. Ön risk değerlendirmesi alıcı tarafında çıkarılır; nihai karar yetkili kurum ve lisanslı uzmanlara aittir.
GTİP ve TAREKS kapsamı gümrük müşaviri ile ayrıca netleştirilir. Bu rehber, gümrük müşavirinin çalışması yerine geçmez.
Servis, kurulum ve eğitim
Yedek parça listesi (spindle, sürücü, kayış, sensör), uzaktan teşhis imkanı, Türkiye’de yetkili servis varlığı, garanti kapsamı (parça-işçilik-uzaktan destek ayrımı) yazılı olarak istenir. Kurulum ve eğitim kimin sorumluluğunda, Türkiye’de mi yoksa Çin’de mi yapılacak, dil desteği sağlanacak mı bunlar teyit edilir.
Garanti süresi içinde arıza müdahale süresi saat olarak yazılır. ‘Mümkün olan en kısa sürede’ gibi ifadeler yeterli değildir.
Kırmızı bayraklar
Spindle markası veya gücü belirsizse, kendi malzemenizle örnek kesim verilemiyorsa, FAT listesi yazılı değilse, garanti sadece ‘makine geneli’ yazıp komponentleri kapsamıyorsa veya satıcı kurulum öncesi saha hazırlık listesi (kompresör, vakum, elektrik) vermiyorsa dosya bekletilmelidir.
Vakum tablası olmadan ‘tabla var’ denmesi, malzeme tutuşu sorununu gizler. Toz emiş sistemi olmadan ‘CNC router’ denmesi, iş güvenliği ve bitmiş yüzey riskini büyütür.
SerasMac nasıl yardımcı olur?
SerasMac CNC router seçiminde teknik şartname, FAT listesi, CE / teknik dosya ön riski, ödeme planı ve kurulum planını alıcı tarafında tek karar dosyasında birleştirir. Çalışmanın amacı size makine satmak değil, kaporadan önce teknik ve mali riskleri görünür hale getirmektir.
Gerekli görülürse bağımsız fabrika kabul testi (FAT) koordinasyonu, sevkiyat öncesi kontrol (PSI) ve uzaktan teşhis gereksinimleri yazılı hale getirilir. Süreç bağımsız üçüncü taraf raporunu değiştirmez veya garanti etmez.
Pratik kontrol listesi
Kırmızı
Spindle belirsiz, FAT listesi yok veya garanti komponent kapsamı darsa kapora bekletilir.
Sarı
Eksik teknik şartname veya kısmi garanti yazısı varsa yazılı düzeltme istenir; bağımsız inceleme gündeme alınır.
Yeşil
Teknik şartname, FAT planı, garanti ve servis taahhüdü tutarlıysa karar dosyası tamamlanır.
SerasMac üretici, resmi ithalatçı, gümrük müşaviri, belgelendirme kuruluşu veya akredite inspection kuruluşu değildir. CE, GTİP, TAREKS ve ithalat uygunluğu konularında nihai karar yetkili kurumlar ve lisanslı uzmanlar tarafından verilmelidir.